Daftar Puisi Tentang Subak Karya Samar Gantang

Logo Museum Subak

DAFTAR PUISI TENTANG SUBAK KARYA SAMAR GANTANG

Link Download:

Download Daftar Puisi Subak Karya Samar Gantang

https://drive.google.com/file/d/1DQ2GiNSkAplf7ncJfjq4YkvR0t_It18a/view?usp=sharing

 

 

PADA MATAHARI TUMPAH RATAP

 

Pada matahari tumpah ratap

bertuba debu terbakar darah

 

Rindu rumput rindu beku

ditelan kabut sayap kelabu

Mengendap pucuk cemara

menyilang angin senja

 

Oh, Matahari jauhkan rimba

dari lulung maut srigala

Belahlah waktu jangan rimba dewataku

yang telanjang dalam waktu kelabu

Biarkan jalak menepis senja

biarkan dupa menina bobok dewa-dewa sampai ke sorga

 

Oh, Matahari jangan mabukkan rimba

Aku tak percaya

pada bir di pelaminan

 

Oh, Matahari jangan koyak langit senja

demi rimbaku lestari dalam cahya

wangi bunga

 

Tabanan, 30 September 1979

.

.

.

HUJAN SEPARUH MEMAGAR TAHUN

 

  • Segar angin sawah

Hening air lumut ganggang

 

Ular pematang

intip pemburu katak

dengan bisa terakhir di taringnya

 

Belut isap sari tanah

mandulkan hari

Diri dan tanah lidah tak berdarah

 

  • Cicak dan tokek

hitung langkah roh

Lulung anjing

lusuh di ubun

basuh bulu roma

 

Gemetar pohonan

Garang kabut menantang kelam

arung lembah gunung

aroma ranum durian

Putih cempaka

Hening Pura

Alun lontar

.

.

.

KIDUNG ULUN DANU-BESAKIH

 

Ribuan bangau dan kelelawar

membagi pagi dan petang

Jutaan ikan selatan

cuma tumbal kehidupan

 

Dalam hening jiwa

ngembara angin Samudra

Kibarkan rontek umbul-umbul Dewata

Alunkan kidung Ulun Danu-Besakih

Kidung agung Panca Wali Krama

Mantra puja Sang Hyang Widhi Wasa

 

Kidung Ulun Danu-Besakih

mewangi air mata langit

Airnya jernih berayun manis

menenun gerimis

 

Tabanan, 6 Maret 1999

.

.

.

MAJENG RING SANG HYANG SURYA KALANING NANGIS SEDIH

 

Majeng ring Sang Hyang Surya kalaning nangis sedih

Kaletehin antuk awu rah gineseng

 

Kangen padang kangen kentel

Kauluh olih sayong kampid kelawu

Ngasor ring muncuking cemara Nyelimpang pawana sandikala

 

Duh Sang Hyang Surya ngedohin wanadri

Saking ngulun-ulun kraungan kalantaka asu ajag

Sigar kala kéwala sampunang wanagiri Dewatanku

Sané ngelukar jroning warna kelawu

Banggiang jalak nulak nampokang sandikala

Banggiang dupa ngemban nungkulang para Dewata

Jantos rauh ring suarga loka

 

Duh Sang Hyang Surya Raditya sampunang ngardi punyah wanadri

Aku tan lagu ngugu

Ring bir ring pamereman

Duh sang Hyang Surya Raditya sampunang nguyak langit sandikala

Mangda wanadri asri jroning téja

Wangi bunga

 

Tabanan, 30 September 1979

.

.

.

WANA KOTA

 

Sebun paksi lan kekupu

Nila warna miwah suara

Ngamaduang purnama

Nawahin semara

Silih tunggil tukad lan jurang abing

Silih tunggil marga masepak kalih

Membat kerteg

Mapagehan flamboyan

Ngerembun ambengan lan akasia

Pakebiarbiar damar kota

Ramé égar beburonan

Masan angin suarga

Kalaning dingin malalung

Makampuh kalaning wengi

Ngadokan jalir

Wana kota

 

Tabanan, 2 Februari 1994

.

.

.

ARUH HARI HARA

 

Uma amah umah ala alas tastas nyén salah cang ci macangcang

Pakpak mpak pungak ngalgal ngakak

Mpak mpak kayu bunut tepéna umah I Sangut

Mpak mpak kayu pelem tepéna umah I Delem

Mpak mpak kayu tibah tepéna umah I Merdah

Mpak mpak kayu durén tepéna umah Nang Malén

Mpak mpak kayu jati tepéna dagang nasi

Mpak mpak kayu ancak tepéna dagang rujak

Mpak mpak kayu sotong tepéna dagang lontong

Mpak mpak kayu sakah tepéna dagang serapah

Mpak mpak mpok mping ngempuang raré ngeling

Blabar ujan mbid abing gunung bukit segara tunggang tungging

Kapongor serayang seruyung ngorgor dolar tanah saplar bom majedar

Miah miuh hati inguh ayam mataluh puyuh ngopi puruh

Cicing makalung urutan kepung ruang pati kacuh

Bangkung bangkal makaung jaruh gragah gruguh

Tigtig aji sampat apang makucit satus

Masan grubug mugpug pati kaplug ndang ujan tusing kena baan unduk

Gedé ombak gedé angin gedé tuyuh masaput tuwuh nganutin dauh

Dija langit putih ditu tanahé gebuh

Dija langit selem ditu luh-luhé mambuh

Dija carik tegalan telah dadi umah ditu kamuh

Tusing ada bengang, tusing ada abangan makejang situh

Situh kial metandang barong jantuk barong landung punyah dolar

magundul pacul

Sawiréh lacur uyak bom matopong pelung torisé takut terorisé mataksu buduh

Mabusana agama Mawidi mamedi malaku buta kala arah aruh

 

Tabanan, Redite, 29 Juli 2007, Wuku Pahang, Sasih Purnama Karo

.

.

.

BUUT JAGAT

 

Sira tan tiding ngantenang jagate mabading

Angin paling saking pascima

Ngawetuang bayu sabda sengkala

Nyolahang arta kama semara

Ngolahang dresta kuna

Pinaka asu kasmaran tan miragi genah

Margi rame utawi pasar

Nget det det det ngelimbakang semprong meprada

Meh ratu kenten taler ring pulina Bali

Makeh dedarine tedun ring margi

Betel tingal langit sungsang mawak sangsangan

Ngardi lindu ngojar gumi

Gumanti miah ngadonang anyang

Ngamedalang komoh pecalang lanang

Alit utawi lingsir sami kesar-kesir

Girang kajakan nandakang sengkala

Ngangobang gending Pariwisata

Lali ring Dharmaning Pemacul

Lipia ring Tatwan Dewi Sri

Tan eling ring Sesanan Pasubakan

Oding munyahang Aids lan Narkoba

Aud aad tan sida malasang

Dumados banget nyengkalen

Muutin jagate sami

Saketog Manca Negara

Ewuh pekewuh

Kapongor gorgor temah Betara

Makayuktinnyane para lingsire

Tan mresidayang ngurukang alit-alite

Santukan buut jagate saking banget pisan

Napi malih tuna kewikanan

Diglis ngerasanin enak tan eling ring raga

Ngelarang sane boya-boya karangsukan Butha Kala

Mangkin sapunapi antuk mejahang

Nulak angin gering agung punika

Mawinan sang Aids lan Narkoba

Sampun tunggil tunggal masikian

Tan pilih ngitung napi

Mangkin ngiring ja agem lemat marai kalih

Sane asiki panangkane patut pademang

Malih asiki sane wau mentik patut puponin

Ida dane pastika malaksana sane patut

Mapukuh ring jroning adnyana

Maduluran kulawarga asih

Makrama asih

Doh saking laku sane tan patut

Sutindih ngelarang Adat lan Kedharman

Teguh tur ajeg nganutin dresta

Encepang bayu sabda idepe

Depdep pageh ngerestiti Ida Hyang Widhi Wasa

Pastika dirgahayu santi

 

Denpasar, Saniscara, 2 Desember 2000

Wuku Kulawu, Sasih Kaenem

.

.

.

AAB JAGAT

 

Mangkin langit mabading gumi paling

Kidung kidang kiding liunan oding

Kedeng kadang kodong liunan omong

Sayang soyong sayong

Olog bongol

Mangkin langit putih gumi bancih

Lelipi makules di bongkol tiing

Lelasan lelintah lelipan lelawah jerih lelawatan

Sekancan mata gadang ngandang

Katak dongkang bengong gondong basang

lengkong

Ane ngelilit ane ngutil lelipi lanying meklenying

Tusing dadi krejang-krejing apabuin tunggang-

tungging

Jit meleging sirsir angin sengir

Cengar-cengir ngejingit

Cara bojog Sangeh Kedaton Uluwatu Pulaki

Lempuyang

Makejit kacang masemu biu gelayung

Makenyem jagung mamata jaja begina masima

dolar

Cara kambing gudig bengil jenggotne nyujuh

tanah

Tuna amah bedak layah

Cara cicing kuliran jitne kena minyak angin

Krabang-kribing malaib paling

Cara bikul pisuh apa ada gutgut

Sane mamacul nduk lenglor uyak ujan ai

Peteng lemah ngetor tangkeb merana sayah

Aad aud ued uad aid segarane

Aag uug iig aug uag gununge

Aas uus iis ais ias alase

Aang iang aing aung aeng tukade

Aat oot uut eet iit uat tanahe

Aap iip uup eep aup uap apine

Aba aab jagat abra gamang!

 

Tabanan, Soma, 1 Januari 2001

Wuku Ukir, Sasih Kapitu

.

.

.

SUNDEL TANAH

 

Nginyah di alas beton

Nginyuhan pipis paling

Sugih ulian dadi sundel tanah

Ngebéngan kemikan bibih

Ningkangan kuping sanglir

Cengangas céngéngés téngésé ngibing

Layah jalir tusing rungu babedag

Mata gadang ngajegan pariwisata ngandang

Tri Hita Karana tuah wacana

Panguasa dadi pangutsaha

Di Bali tanahe dadi meli

Aji sangkur puuh ajum puruh

Aji rupa pura aji peparu tatangisan

Mapi-mapi lek

Gagendingan dot matemu

Kédék beludru

Ta kocap Tabanan jineng baas

Ta kocap tuah nu muséum subak

Ta kocap tuah nu tanggal

Subak Padang Dongkang, Subak Bet Ngandang

Subak Batu Lumbang, Subak Bangkung Buang

Subak Cicing Magénggang, Subak Toké Kambang

Subak Cekcek Plenger, Subak Alu Kalu

Subak Kakul Gondang, Subak Kebo Bengong

Subak Lalipi Besi, Subak Sabiantara

Subak Beseg, Subak Tuh

Amah cakcak sundel bolong

Oh oh oh oh oh oh oh

 

Tabanan, Saniscara, 17 Juli 2010

.

.

.

LÉAK JAGAT

 

Ong Ang Ung Mang Ah

Aku Léak Jagat

Amuru galah genah saru

Sayong asep manunggal

Maadat bikul

Mabudaya lindung

Maawig buaya buntut

Madanda walanda

Ah ha ha ha ha ha ha ah!

Depang bayun bala waduané tampus kertamasa

Masiram minyak kalapa sawit

Ngéwér-éwér wangi Mesuji

Nyangluh manis luwih Jambi

Masuganda maling alas

Maejas emas Papuan,Bima

Taksun bikule ngawidhian jinah

Widhi dadi mamedi

Mamedi mataksu pangindrajala

Ngamedian patut sami patuh

Ewér war awig awag wana agama

Geseng asih kinasih lulut tresna asih

Dadi aon sengkala tuek tanah pidalega

Dadi nyanyad luluh naraka Lapindo

Depang gununge makeplug

Linuh gonjang- ganjing

Tanah gembo gembit blabar

Pasih kenyih bangras

Alas lengar langgah

Cicing paling mekalung balung

Ong aku Léak Jagat

Sri Nararya Ratu Raja Prabu Nata Naréndra

Ratu ning ratu léak ningrat

Léak selem, putih, klawu

Léak barak, kuning, pelung

Léak nasak gedang, gadang, tangi

Ong, Ang, Ung, Mang, Ah

Aku juga Sang Hyang Sukla Wisésa

Tumurun aku ring surya amor

Ring Sang Hyang Wulan

Anunggang aku kala rawu

Gelunganku inten petak

Sarwa déwa kasih

Kawacanku sarwa inten petak

Sarwa déwa kasih

Aneleng aku Sang Hyang Cintya

Tunjel geseng tunjel

Léak geseng

Banaspatiraja geseng

Teka matilar teka

Mandi api mandi

Api geni api

Api léak jagat

Ah ha ha ha ha ha ha ha ah

Aaaaaaaaaaaah

 

Tabanan, Soma, 23 Januari 2012

Wuku Sungsang, Sasih Kapitu

.

.

.

LÉAK TANAH

 

Léak Tanah tak pedull harga tanah

Satu miliar per are pun dilalap

Kaki gunung pantai dilalap

Bukit tebing dilalap

Sempadan sungai kebun sawah dilalap

Lalap Léak Tanah

Ya investor ya koruptor

Makan tanah

Tanah Bali ludes dimakan dollar

Bali lapar dollar

Silau kilau dollar

Destinasi pariwisata kebablasan

Ratap Subak digoda dollar

Ratap banjar digoda pendatang liar

Bali panas

Ngaben jual tanah

Potong gigi upacara tiga bulanan jual tanah

Menikah jual tanah

Renovasi merajan jual tanah

Jual jual jual habis modar Bali kelaparan

Hancur lebur tinggal abu

Habis kikis lalap Léak Tanah

Manusia anjing julurkan lidah lapar tanah

Makelar tanah sundel tanah

Gender angklung gambang tak hentinya

Gemuruh balaganjur jumawa

Lapar merabak sang Kuasa gamang

 

Ya kuasa ya pengusaha

Ya lalap Léak Tanah

Ah.. ha.. ha.. ha.. ha..

 

Tabanan, Wraspati 3 Oktober 2013,

Wuku Warigadean Sasih Katiga

About The Author